Poradnik

Dieta low carb: na czym polega i czym różni się od keto

Low carb to po prostu mniej węglowodanów. Keto to jej najostrzejsza wersja. Różnica to kilkadziesiąt gramów dziennie, ale w praktyce sporo zmienia.

W skrócie
  • Low carb to zwykle 50–130 g węglowodanów dziennie, keto 20–30 g netto. Na low carb nie wchodzi się w ketozę, przynajmniej nie stale.
  • Na low carb mieszczą się owoce, strączki i trochę kaszy czy pieczywa, więc łatwiej ją utrzymać latami.
  • W odchudzaniu obie działają podobnie. Ważniejsze od liczby gramów jest to, czy dasz radę tak jeść na co dzień.

„Low carb” znaczy po angielsku „mało węglowodanów”. To szerokie określenie: obejmuje i lekkie ograniczenie słodyczy i pieczywa, i ścisłą dietę ketogeniczną. Żeby wiedzieć, o czym mowa, najlepiej patrzeć na liczbę gramów.

Ile węglowodanów na low carb, a ile na keto

DietaWęglowodany dziennieKetoza
Zwykła dieta200–300 gnie
Umiarkowanie niskowęglowodanowa100–130 gnie
Low carb50–100 gczasem, np. rano albo po treningu
Keto20–30 g netto (do 50 g)tak, stale

Takie progi podaje wielu autorów, choć nie ma jednej oficjalnej definicji. W praktyce granica jest jedna: przy 20–30 g dziennie organizm stale produkuje ketony, przy 80–100 g zwykle już nie.

Co jeść na low carb

Podstawa jest taka sama jak na keto: mięso, ryby, jajka, nabiał, warzywa, oliwa, orzechy. Różnica polega na tym, że przy większym limicie wracają produkty, które na keto prawie znikają:

  • owoce, na przykład jabłko (około 20 g węglowodanów) czy pomarańcza (około 13 g),
  • strączki: porcja soczewicy czy ciecierzycy to 18–24 g,
  • mała porcja kaszy, ryżu albo ziemniaków do obiadu,
  • pieczywo razowe: kromka to około 17 g,
  • więcej warzyw korzeniowych: marchew, buraki, seler.

Bez zmian zostaje to, czego warto unikać na obu dietach: cukier, słodkie napoje, słodycze, białe pieczywo i przetworzone przekąski. Ile węglowodanów ma konkretny produkt, sprawdzisz w tabeli produktów.

Przykładowy dzień na low carb (około 75 g)

PosiłekPropozycjaWęgl. (ok.)
ŚniadanieOmlet ze szpinakiem i serem, kromka chleba żytniego21 g
ObiadKurczak w sosie śmietanowym z cukinią, 100 g kaszy gryczanej22 g
PodwieczorekJabłko i garść orzechów włoskich22 g
KolacjaSałatka grecka z fetą8 g

Ten sam dzień w wersji keto wymagałby usunięcia chleba, kaszy i jabłka. To dobrze pokazuje różnicę: na low carb kawałek „zwykłego” jedzenia zostaje na talerzu.

Którą wybrać

W odchudzaniu obie działają podobnie. W zestawieniu badań keto po roku dawało średnio około 1 kg większy spadek wagi niż dieta niskotłuszczowa, a w dużym badaniu DIETFITS zdrowa dieta niskowęglowodanowa i niskotłuszczowa dały po roku taki sam wynik. Najważniejsze jest więc to, jak się czujesz i czy dasz radę tak jeść miesiącami.

  • Keto ma sens, jeśli chcesz wyraźnie zmniejszyć głód i ochotę na słodkie, lubisz jasne zasady albo masz insulinooporność i lekarz to popiera.
  • Low carb jest lepszy, jeśli nie wyobrażasz sobie życia bez owoców i kanapki, dużo trenujesz albo kończysz keto i chcesz utrzymać efekty. O tym, jak przejść z keto na low carb, piszemy w tekście o wyjściu z diety keto.
Przepisy pasują do obu

Wszystkie przepisy keto sprawdzą się też na low carb. Na łagodniejszej diecie możesz po prostu dodać do obiadu porcję kaszy albo ziemniaków, a do śniadania kromkę chleba razowego.

Artykuł ma charakter informacyjny i nie zastępuje porady lekarza ani dietetyka. Przy chorobach przewlekłych, w ciąży i przy przyjmowaniu leków zmiany w diecie omów najpierw z lekarzem.

Najczęstsze pytania

Najczęściej przyjmuje się 50–130 g dziennie. Poniżej 50 g, a zwłaszcza przy 20–30 g, mówimy już o diecie ketogenicznej.

W małej ilości tak. Kromka chleba żytniego to około 17 g węglowodanów, więc przy limicie 100 g zmieści się jedna, dwie dziennie. Lepiej wybierać pieczywo razowe niż białe.

W badaniach różnice w utracie wagi po roku są małe. Keto szybciej zmniejsza głód i daje szybszy start, low carb łatwiej utrzymać. Wybierz tę, przy której wytrwasz.

Źródła

  1. Feinman RD, Pogozelski WK, Astrup A i in. Dietary carbohydrate restriction as the first approach in diabetes management: critical review and evidence base. Nutrition, 2015; 31(1): 1–13.
  2. Gardner CD, Trepanowski JF, Del Gobbo LC i in. Effect of Low-Fat vs Low-Carbohydrate Diet on 12-Month Weight Loss in Overweight Adults and the Association With Genotype Pattern or Insulin Secretion: The DIETFITS Randomized Clinical Trial. JAMA, 2018; 319(7): 667–679.
  3. Bueno NB, de Melo ISV, de Oliveira SL, da Rocha Ataide T. Very-low-carbohydrate ketogenic diet v. low-fat diet for long-term weight loss: a meta-analysis of randomised controlled trials. British Journal of Nutrition, 2013; 110(7): 1178–1187.